28 Koszaliński Festiwal Debiutów Filmowych "Młodzi i Film"

28 Koszaliński Festiwal Debiutów Filmowych odbył się w dniach 16-21 czerwca.Już po raz trzeci miał krajową formułę, czyli zaprezentowano debiuty krajowe w dwóch kategoriach: Konkurs Debiutów Pełnometrażowych - w którym wystartowało 12 fabuł i Konkurs Debiutów Krótkometrażowych, prezentujący 54 krótkometrażowe filmy fabularne, animowane i dokumentalne. Tradycyjnie, każdy pokaz zakończyła dyskusja "Szczerość za szczerość", podczas której twórcy skonfrontują swoje obrazy z opinią krytyków i publiczności.

Po raz pierwszy w konkursie filmów długometrażowych dominowały pokazy premierowe, niektóre filmy dosłownie "zeszły z taśmy". Widzowie w Koszalinie zobaczyli kilka długo wyczekiwanych debiutów: "Moją krew" Marcina Wrony (absolwenta WRiTv Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, autora teatrów telewizji, twórcę jednej z najlepszych etiud filmowych ostatniej dekady - "Człowiek magnes") czy komediodramat "Ostatnia akcja" Michała Rogalskiego, ostatni film z Janem Machulskim, wyprodukowany w Studiu Zebra przez Juliusza Machulskiego. Paisa Films, producent słynnego "Rezerwatu", przesyła do Koszalina "gorący" jeszcze komediodramat rozgrywający się na Śląsku pt. "Zgorszenie publiczne" w reżyserii Macieja Prykowskiego. Z ciekawością oczekujemy filmu "Galerianki" Katarzyny Rosłaniec, który ma bardzo ciekawą historię. To rozwinięcie tematu etiudy pod tym samym tytułem, która powstała w Warszawskiej Szkole Filmowej. Autorka napisała scenariusz filmu długometrażowego pod tym samym tytułem, który następne rozwijany był na Laboratorium Scenariuszowym przy SFP. Tematem zainteresowała się WFDiF, która wraz z innymi firmami wyprodukowała film kinowy.
"Teraz i zawsze" Artura Pilarczyka to jeden z tych filmów, które, mimo że powstały poza systemem, mają charakter profesjonalny. W filmie młodego twórcy swoje ostatnie role zagrali dwaj znakomici, przedwcześnie zmarli aktorzy: Tadeusz Szymków i Dariusz Siatkowski. Kolejne tytuły to zupełne nowości, o których jeszcze niewiele wiemy i dlatego właśnie ich premiery są oczekiwane z taką niecierpliwością: "Jedenaste: nie uciekaj" Roberta Wrzoska i "Druciki" Ireneusza Grzyba i Aleksandry Gowin. "Jan z drzewa" niezależnego filmowca Łukasza Kasprzykowskiego, to film z 2008 roku, który na Festiwalu Filmów Komediowych w Lubomierzu otrzymał Brązowy Granat. Film "Ego" Krzysztofa Jankowskiego, absolwenta Akademii Filmu i Telewizji był już prezentowany na zakończonym niedawno Krakowskim Festiwalu Filmowym. "Droga do raju" to dojrzały kinowy debiut Gerwazego Reguły, autora offowego filmu "Los chłopacos", prezentowany w 2008 roku na FPFF w Gdyni. "Jak żyć" Szymona Jakubowskiego był już na ekranach w 2008 roku i przyciągnął do kin ponad 100 000 widzów! Prawdziwą gratką dla melomanów będzie premiera reżyserskiej wersji filmu "Drzazgi" Macieja Pieprzycy, uznanego za najlepszy debiut na FPFF w Gdyni w 2008 roku.

Coraz popularniejszy wśród widzów staje się Konkurs Krótkometrażowych Debiutów Filmowych, w której pokazywane są etiudy, pierwsze i drugie filmy do 40 minut, animowane, fabularne i dokumentalne. W 9. blokach znalazły się 54 filmy. Powstały w państwowych i prywatnych szkołach filmowych, w ramach programów "Pierwszy dokument" i "30 minut", czy u niezależnych producentów.
Tradycyjnie bogatą i różnorodną reprezentację ma PWSFTViT w Łodzi. Po przeglądzie "Łodzią po Wiśle" wyselekcjonowane zostały filmy fabularne ("Echo" Magnusa Van Horna, "Małżonkowie" Dary Van Dusen, "Syn" Jana Wagnera), dokumenty takie, jak "Być kochaną" Oli Jankowskiej, "Koluszki blues" Bartosza Warwasa, "Ptaki nieloty" Jana Procińskiego. Ciekawostką jest udział w charakterze fabuł dwóch świetnych etiud operatorskich, "Grabarzy" ("Grobari") Bartka Cierlicy i "Ziemi Ballarda" Magnusa Borge. W tym roku Wydział Radia i Telewizji UŚ w Katowicach wyspecjalizował się w świetnych fabułach, z których część prezentuje tzw. kino gatunkowe. Zobaczymy więc kryminał "Wiem, kto to zrobił" Jana Matuszyńskiego, ciekawy formalnie "Papieros" Leszka Korusiewicza, komediową "Pralkę" Jakuba Pączka, obyczajowe: "Kontrakt" Ksawerego Szczepanika i "Babcia wyjeżdża" Tomasza Jurkiewicz oraz artystyczny, autorski obraz "Kolejny dzień" Weroniki Teofilskiej.
Mistrzowska Szkoła Reżyserii Filmowej Andrzeja Wajdy ma w konkursie kilka dokumentów. Są to: "Matka" Jakuba Piątka, "Kobieta poszukiwana" Michała Marczaka (oba z programu Pierwszy Dokument"), "Uśpienie" Wojciecha Jagiełło czy w końcu film "Pogodna" Renaty Gabryjelskiej, absolwentki Warszawskiej Szkoły Filmowej, której filmy szkolne już były z sukcesem prezentowane na MiF. W konkursie znalazła się także fabuła "Lunatycy" Macieja Sterło-Orlickiego z programu "30 minut".
Jeśli już mowa o "30 minutach"; ten trzyletni już program producencki koordynowany przez Stowarzyszenie Filmowców Polskich- Studio Munka co roku wydaje kilka krótkich fabuł, które prezentowane są na polskich i międzynarodowych festiwalach i regularnie pojawiają się w telewizji publicznej. Oprócz "Lunatyków" w Koszalinie pokażemy "Co mówią lekarze" Michała Wnuka, "Tysiąc zakazanych krzaków" Piotra Kielara, "Wszystkie małe kłamstwa Anny" Krzysztofa Bizio i "Moja nowa droga" Barbary Białowąs. Jego bliźniaczy program to "Pierwszy dokument", również prowadzony przez SFP - Studio Munka; na MiF obejrzymy takie filmy z tego programu, jak "Bez wizji" Radka Jędrzejczaka, "Prawie milioner" Marcina Korneluka, i wspomniane wyżej dwa tytuły wyprodukowane w Szkole Wajdy ("Matka" i "Kobieta poszukiwana").
Swoją reprezentację na festiwalu mają kolejne dwie szkoły prywatne - Akademia Filmu i Telewizji w Warszawie (fabuła "Skrawki" Magdaleny Bartoszewicz), Wyższa Szkoła Sztuki i Projektowania w Łodzi (dokument "Skarby Ani K.") i Warszawska Szkoła Filmowa (fabuła "Pralnia" Jakuba Pączka, dokumenty "Moje Houston" Edyty Sewruk i "Laleczka" Natalii Kostenko, oraz animacja "Historia pewnej promocji" Tomasza Pawlaka).

W programie znalazło się dużo filmów niezależnych producentów, niektóre zrealizowane z udziałem TVP, a niektóre zupełnie poza systemem. Są to dokumenty: "Druga strona" Jakuba Gryzowskiego, "Jutro.." Bartosza Kruhlika, "Native" Alejandro Guerrra, "Robin bezpańskich psów" Pawła Hejbudzkiego, oraz fabuły: "Filiżanko Yoko Ono" Andrzeja Mańkowskiego, "Godzina z nocy na dzień" Ivo Krankowskiego, "Incydent" Jana Kwiecińskiego", "Moja biedna głowa" Adriana Panka).

Niezwykle wysoki poziom prezentują debiuty animowane, zarówno etiudy, jak i filmy debiutanckie. Najwięcej z nich przyjechało z PWSFTviT w Łodzi ("Kanał" Pauliny Bobrycz, "Reszta świata" Agaty Grządek, "Wywijas" Andrzeja Jobczyka, "Zupełnie inna historia" Pawła Dębskiego i z ASP w Krakowie ("Charon Taxi" Joanny Wójcik, "Mr. F" Szymona Łukasika, , "Zatoka" Adeli Kaczmarek). W programie znalazały się także: "Laska" Michała Sochy z ASP Warszawa, "Virtual-Reality" Miłosza Margańskiego, "Pociąg na kółkach" Patryka Grochowskiego, "Kołysanka" Aleksandry Szmidy z ASP Poznań oraz wspomniana wyżej "Historia jednej promocji" z WSF. Filmy animowane niezależnych producentów, to: "Brzytwa" Grzegorza Koncewicza i "Wujek" Macieja Sznabela (oba z Serafiński Studio), "List" Michała Jóźwiaka i Jaromira Dziewica, "Titanic World" Hanny Margolis ze Studia Miniatur Filmowych. 

Program Festiwalu uzupełniły: retrospektywa "Jantary na 100-lecie kina" - filmy wyświetlane kiedyś premierowo na festiwalu, prezentacja 4 najlepszych zeszłorocznych debiutów zagranicznych oraz pozakonkursowe pokazy filmów "Demakijaż" w reżyserii Marii Sadowskiej, Doroty Lamparskiej i Anny Maliszewskiej (premiera pierwszego filmu ze Studia Munka, składającego się z trzech filmów z programu "30 minut") oraz "Jeszcze nie wieczór" Jacka Bławuta. 

Na program imprez towarzyszących złożyły się wystawy: 100 lat polskiego filmu" i wystawa plakatów Rafała Olbińskiego oraz bogaty program muzyczny - polska muzyka jazzowa i alternatywna. Zagrali m. in.: Smolik, Muchy, Black Heritage Orchestra i Artur Dutkiewicz Trio.

TVP Kultura, która jest partnerem Festiwalu, przygotowała dla jego uczestników wieczory prezentujące sztukę - w wydaniu filmowym i muzycznym: 16 czerwca wieczorem impreza taneczna połączona z elementami video-art, przygotowana przez grupę VJ-ów Antistatic Family. Będą się oni bawić się motywami muzycznymi i fragmentami zapomnianych polskich fabuł i dokumentów; zupełnie nowe spojrzenie na archiwalne produkcje z czasów socrealizmu. Zabawa była otwarta dla wszystkich. 17 czerwca - Wieczór filmowy. W programie o artystach produkcji TVP Kultura: dokument o Jerzym Mierzejewskim "Sztuka milczenia" w reżyserii Rafaela Lewandowskiego i animacja o Janie Potockim "Inventarium śladów" Stephena i Timothy’ego Quay’a.

Festiwal "Młodzi i Film" to również forum dyskusji środowiskowej. W tym roku: "Czwartek Profesjonalistów", seria cennych spotkań branżowych, oraz prowadzona przez Janusza Kijowskiego dyskusja o kondycji polskiej kinematografii 20 lat po rozwiązaniu zespołów filmowych i 3 lata po wejściu w życie ustawy o kinematografii. Młodzi twórcy wzieli udział w drugim spotkaniu Laboratorium Scenariuszowego, organizowanego przez Studio Munka działające przy Stowarzyszeniu Filmowców Polskich.

Pracami dwóch składów Jury pokierowali: Radosław Piwowarski i Maciej Pieprzyca. Jurorzy przyznali główne nagrody Festiwalu. W Konkursie Debiutów Pełnometrażowych były to: Wielkie Jantary, Jantary za scenariusz, debiuty aktorskie i zdjęcia, oraz przyznawane w tym roku po raz pierwszy: Nagroda im. Stanisława Różewicza za najlepszą reżyserię i ufundowana przez TOYA Studios Nagroda za Dźwięk. Jury oceniające filmy krótkie miało do dyspozycji trzy Małe Jantary: dla najlepszej fabuły, animacji i dokumentu oraz trzy wyróżniania. Swoimi nagrodami uhonorowali też twórców dziennikarze i publiczność.

TEGOROCZNE JURY:

Konkurs pełnometrażowych debiutów fabularnych:

Radosław Piwowarski (przewodniczący) - Reżyser i scenarzysta filmowy, autor filmów: "Yesterday" (1984), "Pociąg do Hollywood" (1987) i "Kolejność uczuć" (1993). W 1971 roku ukończył wydział reżyserski PWSFTviT w Łodzi. W latach 1972 - 1981 był członkiem Zespołu "X" kierowanego przez Andrzeja Wajdę. Od 1998 do 2003 roku pełnił funkcję dyrektora programowego I Programu Telewizji Polskiej.

Małgorzata Pieczyńska - Aktorka filmowa, teatralna i telewizyjna. Znana z ról w filmach: "Wierna rzeka", "Jezioro Bodeńskie", "Piłkarski poker" i "Ekstradycja".

Mirosław Pęczak - Dr, socjolog kultury, publicysta, dziennikarz "Polityki". Pracuje na Wydziale Dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego. Specjalizuje się w kulturze współczesnej, szczególnie masowej i tematyce subkultur młodzieżowych.

Grzegorz Pacek - Reżyser filmów dokumentalnych i fabularnych. Autor dokumentu "Jestem zły" (2000), który wygrał Grand Prix "Złotego Lajkonika" na 41. Krakowskim Festiwalu Filmowym. Laureat Wielkiego Jantara 2008 za film "Środa czwartek rano" na zeszłorocznym Festiwalu "Młodzi i Film".

Adam Sikora - operator filmowy, reżyser, fotografik, malarz. W 1988 roku ukończył Wydział Operatorski PWSFTViT w Łodzi. Laureat nagród na wielu prestiżowych imprezach, m. in. Camerimage (obecnie Pluscamerimage) i Krakowskim Festiwalu Filmowym. Autor zdjęć do filmów: "Wojaczek" i "Angelus" Lecha Majewskiego oraz "Cztery noce z Anną" Jerzego Skolimowskiego.

Konkurs debiutów krótkometrażowych:

Maciej Pieprzyca (przewodniczący) - Reżyser filmowy i telewizyjny, scenarzysta, dziennikarz dokumentalny. Reżyser i autor scenariuszy do filmów telewizyjnych: "Inferno" i "Barbórka" (z cyklu Święta polskie). Jego pełnometrażowy debiut reżyserski, film "Drzazgi" otrzymał nagrodę za debiut reżyserski na XXXIII Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych.

Barbara Hollender - Krytyk filmowy i publicystka "Rzeczpospolitej", odznaczona Srebrnym Medalem Zasłużony Kulturze Gloria Artis. Maciej Adamek - Reżyser dokumentalny i fabularny. Autor dokumentów: "Życie przed tobą" (2003), "Jestem" (2004) i fabularnego filmu krótkometrażowego "Fabryka" (2006). Absolwent wydziału reżyserii PWSFTviT w Łodzi. Jest Członkiem Europejskiej Akademii Filmowej.

Jarosław Sztandera - Reżyser i scenarzysta etiud "Kiedy miłość ma kaca" (2001) i "Chłopak z prowincji" (2002). Laureat Małego Jantara 2008 za fabularny "Luksus", film dyplomowy PWSFTviT w Łodzi.

Maciej Adamek - Reżyser dokumentalny i fabularny. Autor dokumentów: "Życie przed tobą" (2003), "Jestem" (2004) i fabularnego filmu krótkometrażowego "Fabryka" (2006). Absolwent wydziału reżyserii PWSFTviT w Łodzi. Jest Członkiem Europejskiej Akademii Filmowej.

Rafał Olbiński - Malarz, grafik i twórca plakatów. W 1969 roku ukończył Wydział Architektury Politechniki Warszawskiej. Jego prace są eksponowane w renomowanych galeriach i muzeach (Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych, Muzeum Sztuki Nowoczesnej i Carnegie Foundation w Nowym Jorku, Muzeum Plakatu w Wilanowie) i gromadzone przez wielu prywatnych kolekcjonerów. Olbiński współpracuje ze znanymi czasopismami takimi jak: The New York Times, Newsweek, Business Week i Der Spiegel.

werdykt Jury:

Jury Konkursu Pełnometrażowego w składzie: Radosław Piwowarski (przewodniczący), Małgorzata Pieczyńska, Mirosław Pęczak, Grzegorz Pacek i Adam Sikora przyznało następujące nagrody:

"Wielki Jantar 2009" dla najlepszego debiutu - nagroda w wysokości 20.000 zł. otrzymuje film pt. "Galerianki" w reż. Katarzyny Rosłaniec.

"Jantar 2009" za najlepszy scenariusz - nagroda wysokości 10.000 zł. otrzymuje Marcin Wrona, Grażyna Trela, Marek Pruchniewski za scenariusz do filmu pt. "Moja krew" w reż. Marcina Wrony.

"Jantar 2009" za najlepsze zdjęcia - nagroda w wysokości 8.000 zł. otrzymuje Malte Rosenfeld za zdjęcia do filmu pt. "Druciki" w reż. Ireneusza Grzyba i Aleksandry Gowin.

"Jantar 2009" za najlepszy debiut aktorski - rola kobieca - nagroda w wysokości 8.000 zł. otrzymuje Anna Karczmarczyk za rolę Alicji w filmie pt. "Galerianki" w reż. Katarzyny Rosłaniec.

"Jantar 2009" za najlepszy debiut aktorski - rola męska - nagroda w wysokości 8.000 zł. otrzymuje Jasiek Aleksandrowicz za rolę Marcina w filmie pt. "Ego" w reż. Krzysztofa Jankowskiego.

Nagroda za dźwięk ufundowana przez TOYA Studios - Tomasz Sikora za dźwięk w filmie "Moja krew" wyprodukowanym przez Opus Film

Nagroda im. Stanisława Różewicza w wysokości 12.000 zł za zbiorową kreację reżyserów, scenarzystów, montażystów, ekipy filmu "Druciki" w reżyserii Ireneusza Grzyba i Aleksandry Gowin - z uwzględnieniem ról Aleksandry Bednarz i Justyny Wasilewskiej oraz muzyki Aleksandry Gowin

Jury Konkursu Krótkometrażowego w składzie: Maciej Pieprzyca (przewodniczący), Barbara Hollender, Jarosław Sztandera, Maciej Adamek i Rafał Olbiński przyznało następujące nagrody:

"Mały Jantar 2009" za najlepszą fabułę w wysokości 5 000 zł. otrzymują ex equo filmy: "Moja nowa droga" w reżyserii Barbary Białowąs oraz "Co mówią lekarze" w reżyserii Michała Wnuka

"Mały Jantar 2009" za najlepszy dokument w wysokości 5 000 zł. otrzymuje film "Pogodna" w reżyserii Renaty Gabryjelskiej.

"Mały Jantar 2009" za najlepszą animację w wysokości 5 000 zł. otrzymuje film "Laska" w reżyserii Michała Sochy

Jury przyznało ponadto 3 specjalne wyróżnienia, każde w wysokości 3 000 zł:

Wyróżnienie dla filmu "Kobieta poszukiwana" w reż. Michała Marczaka

Wyróżnienie dla filmu "Babcia wyjeżdża" w reż. Tomasza Jurkiewicza

Wyróżnienie dla Bartka Cierlicy za zdjęcia do filmu pt. "Grobari"

Nagroda Publiczności została przyznana filmowi "Ostatnia akcja" w reżyserii Michała Rogalskiego

Nagroda Dziennikarzy została przyznana filmowi "Moja krew" w reżyserii Marcina Wrony

Jury Młodzieżowe pod przewodnictwem Wojciecha Otta przyznało nagrodę filmowi "Druciki" w reżyserii Ireneusza Grzyba i Aleksandry Gowin

Dyrektorem Festiwalu jest Jacek Paprocki, dyrektorem programowym - Janusz Kijowski, wicedyrektorem Anna Wróblewska (SFP). Organizatorami Festiwalu są Marszałek Województwa Zachodniopomorskiego, Miasto Koszalin i Stowarzyszenie Filmowców Polskich. Producentem jest Jacek Paprocki z Centrum Kultury 105 w Koszalinie.

Patronat Honorowy nad Festiwalem objęli Marszałek Województwa Zachodniopomorskiego - Władysław Husejko, Prezydent Koszalina Mirosław Mikietyński, Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego Bogdan Zdrojewski, Dyrektor Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej Agnieszka Odorowicz i Prezes Stowarzyszenia Filmowców Polskich Jacek Bromski.

Festiwal "Młodzi i Film" był dwukrotnie nominowany do Nagród Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej.

< Powrót